AI betaalt miljarden voor data. Wat verandert er?

De tijd dat AI-bedrijven gratis het hele internet konden kopiëren is voorbij. Mediabedrijven en platforms eisen nu betaling. Dat verandert de markt, en het heeft gevolgen voor jou als ondernemer die AI gebruikt.

Waarom betalen AI-bedrijven plots voor content?

79% van de grote nieuwssites blokkeert inmiddels AI-bots die hun artikelen willen gebruiken om modellen te trainen. De gratis data raakt op. En wat overblijft is van slechte kwaliteit, of door AI zelf gemaakt, wat tot rare fouten leidt als je daarop verder traint.

Daarom zien we deals van miljoenen. OpenAI betaalt Reddit naar schatting 70 miljoen dollar per jaar voor toegang tot de discussies op het platform. OpenAI sloot ook een contract met News Corp (The Wall Street Journal, The Times) ter waarde van 250 miljoen dollar over vijf jaar. In totaal is er de afgelopen twee jaar voor meer dan een miljard dollar aan dit soort overeenkomsten getekend.

Nieuwe trend: uitgevers willen niet langer een vast bedrag, maar een percentage per keer dat hun content opduikt in een AI-antwoord. Hoe vaker jouw artikel wordt geciteerd, hoe meer de uitgever verdient. Dat model wint terrein.

Wordt AI daardoor duurder?

Op termijn waarschijnlijk wel, maar voorlopig merk je er als ondernemer weinig van. De grote AI-bedrijven absorberen die kosten nog. De vraag is hoe lang dat houdbaar is.

Tegelijk groeit de concurrentie. Chinese modellen als GLM-5 (van Zhipu AI, gelanceerd begin februari 2026) en Qwen 3.5 (van Alibaba, vorige week uitgebracht) bieden vergelijkbare kwaliteit tegen een lagere prijs. Volgens investeerders van Andreessen Horowitz draait inmiddels zo'n 80% van de startups die open-source AI gebruiken op Chinese modellen. Niet 80% van alle startups, maar binnen die groep is het een duidelijke trend.

Als je AI gaat gebruiken, hoef je niet per se voor de duurste optie te gaan. Er zijn sterke alternatieven, ook Europese. In ons artikel over Europese alternatieven voor Amerikaanse AI bespreken we die opties.

Wat beslisten 88 landen in New Delhi?

Deze week ondertekenden 88 landen en internationale organisaties de New Delhi Declaration op de India AI Impact Summit. Het doel: kleinere landen en startups toegang geven tot goede AI zonder failliet te gaan aan licentiekosten.

VN-secretaris-generaal Guterres stelde voor om 3 miljard dollar te investeren via een Global AI Impact Commons, een fonds dat moet zorgen dat niet alleen Amerikaanse en Chinese techreuzen toegang hebben tot de beste trainingsdata. Dat fonds bestaat nog niet, maar het voorstel ligt er nu wel.

Voor Belgische KMO's is dit relevant omdat het op termijn meer betaalbare tools en modellen kan opleveren.

Mag AI zomaar alles kopiëren?

In Europa zijn sinds augustus 2025 grote delen van de AI Act van kracht. Training op publieke data mag, maar er is discussie over de output. Als een AI-model de schrijfstijl van een journalist perfect kopieert en daarmee zijn lezers wegkapt, is dat eerlijk? Europese rechtbanken moeten daar de komende jaren over beslissen.

Praktisch advies: als je AI gebruikt om content te maken voor je bedrijf, zorg dat je eigen stem erin blijft. Kopieer geen bestaande auteurs of merken. De juridische risico's rond AI-gegenereerde content nemen toe.

Wat neem je hieruit mee?

AI-tools worden op termijn duurder omdat de bedrijven erachter nu betalen voor hun trainingsdata. Dat hoeft je niet tegen te houden: er zijn genoeg goedkope en goede alternatieven. Chinese en Europese modellen groeien snel. Internationale afspraken moeten ervoor zorgen dat AI toegankelijk blijft voor kleinere bedrijven. En als je AI gebruikt voor content: houd het eigen, kopieer niet.

Wil je AI gebruiken maar weet je niet waar te beginnen? Neem contact op met Studio Koko voor een vrijblijvend gesprek over wat past bij jouw situatie.